Dieta lekkostrawna (łatwostrawna) to modyfikacja żywienia podstawowego, której celem jest zmniejszenie obciążenia układu pokarmowego. Spożywasz pełną ilość energii i składników odżywczych – zmieniasz jedynie technikę przyrządzania posiłków i dobór produktów. Stosuje się ją przy chorobach żołądka i jelit, po operacjach oraz w rekonwalescencji.
Ważne: Artykuł ma charakter edukacyjny i informacyjny. Dieta lekkostrawna jest dietą stosowaną w konkretnych wskazaniach medycznych – przed jej wdrożeniem lub modyfikacją skonsultuj się z lekarzem lub dyplomowanym dietetykiem. Informacje zawarte w artykule nie zastępują porady medycznej.
· aktualizacja:
Czym jest dieta lekkostrawna i kiedy ją stosować?
Dieta lekkostrawna polega na ograniczeniu produktów, które długo zalegają w żołądku, pobudzają wydzielanie soku żołądkowego, powodują wzdęcia albo dostarczają dużo błonnika – tłustych, smażonych i wędzonych potraw, nasion roślin strączkowych, alkoholu i ostrych przypraw (NCEŻ 2023).
Dieta ta nie jest dietą odchudzającą – jej celem jest łagodzenie dolegliwości trawiennych i wspomaganie leczenia, a nie redukcja masy ciała (e-book Diety NFZ).
Wskazania medyczne – kto powinien stosować dietę lekkostrawną?
Według zaleceń NCEŻ, e-booka Diety NFZ i serwisu pacjent.gov.pl dietę lekkostrawną stosuje się przede wszystkim:
- przy chorobach żołądka i jelit – wrzodach żołądka i dwunastnicy, stanach zapalnych błony śluzowej żołądka, nieżycie żołądka i chorobie Leśniowskiego-Crohna
- po operacjach, szczególnie chirurgicznych – jeśli zaleci ją lekarz
- w niektórych chorobach wątroby, trzustki i dróg żółciowych – w odmianie z ograniczeniem tłuszczu, według zaleceń lekarza (IŻŻ 2011); żywienie przy chorobach wątroby opisujemy w artykule o diecie wątrobowej
- w chorobach infekcyjnych przebiegających z gorączką
- w trakcie leczenia onkologicznego
- przy chorobach przyzębia
- u osób starszych, które mają problemy z gryzieniem i trawieniem pokarmów
- przed niektórymi badaniami, np. kolonoskopią
Nie każdy z tych przypadków wymaga przejścia na dietę lekkostrawną – o tym, czy ją stosować, decyduje lekarz lub dietetyk (e-book Diety NFZ).
Przy zespole jelita nadwrażliwego (IBS) NCEŻ opisuje osobny sposób żywienia – dietę low FODMAP (zalecenia z 2026 r.).
Zasady żywienia przy chorobie refluksowej i przy zgadze opisujemy w osobnych artykułach – o diecie refluksowej i diecie na zgagę. Piszemy też o diecie ubogoresztkowej.
Pamiętaj: dietę lekkostrawną należy stosować pod kontrolą lekarza lub dietetyka. Zalecenia mogą różnić się w zależności od jednostki chorobowej i indywidualnej tolerancji pokarmów.
Jak długo stosować dietę lekkostrawną?
Czas stosowania diety lekkostrawnej zależy od zaleceń lekarza lub dietetyka i od stanu zdrowia. Gdy dolegliwości słabną, produkty pełnoziarniste oraz surowe warzywa i owoce wprowadza się stopniowo, w niewielkich ilościach, obserwując reakcję organizmu (NCEŻ 2023, e-book Diety NFZ).
E-book Diety NFZ wymienia wady tej diety przy dłuższym stosowaniu – mniejszą różnorodność bakterii jelitowych i większe ryzyko zaparć – dlatego o czasie jej stosowania decyduje lekarz lub dietetyk. E-book podkreśla też, że dieta lekkostrawna nie musi być monotonna, a NCEŻ ostrzega, że zbyt jednostajny jadłospis stosowany długo zwiększa ryzyko niedoborów.
Zasady diety lekkostrawnej
Podstawą diety lekkostrawnej są regularne, małe posiłki i właściwa obróbka termiczna. Dieta lekkostrawna zapewnia taką samą ilość energii jak żywienie podstawowe – różni się sposobem przygotowania i doborem składników.
Ile posiłków dziennie – rytm i porcje
Zaplanuj 5–6 mniejszych posiłków dziennie, co 2–3 godziny – mniejsze porcje mniej obciążają żołądek. Ostatni posiłek zjedz 2–3 godziny przed snem. Potrawy bardzo gorące lub zimne mogą podrażnić przewód pokarmowy, dlatego jedz posiłki o umiarkowanej temperaturze. Jedz spokojnie, bez pośpiechu, i dokładnie przeżuwaj każdy kęs. Tak zalecają NCEŻ (2023) i e-book Diety NFZ (2025).
Techniki kulinarne – gotowanie, parowanie, duszenie
Nawet prawidłowo dobrane produkty stają się ciężkostrawne, gdy zostaną nieodpowiednio przyrządzone.
Zalecane techniki kulinarne:
- Gotowanie w wodzie – błonnik z dłużej gotowanych warzyw jest lepiej tolerowany
- Gotowanie na parze – nie wymaga tłuszczu
- Duszenie bez uprzedniego obsmażania
- Pieczenie w folii, pergaminie lub naczyniu żaroodpornym bez tłuszczu
- Grillowanie na grillu elektrycznym lub patelni grillowej, a na grillu węglowym – na tackach
- Miksowanie i przecieranie przez sito – dzięki nim błonnik z warzyw i owoców jest lepiej tolerowany
Tłuszcz, np. oliwę z oliwek lub olej rzepakowy, dodawaj w niewielkiej ilości do gotowej potrawy. Kasze, ryż i makaron gotuj do miękkości, a nie al dente (NCEŻ 2023, e-book Diety NFZ).
Techniki niezalecane:
- Smażenie na tłuszczu, zwłaszcza na głębokim (frytki, kotlety panierowane)
- Panierowanie i pieczenie w dużej ilości tłuszczu
- Wędzenie i peklowanie
- Duszenie z uprzednim obsmażaniem
Rola błonnika i nawodnienie
Na diecie lekkostrawnej ogranicza się produkty, które dostarczają najwięcej błonnika – razowe i pełnoziarniste produkty zbożowe, otręby, orzechy, nasiona i pestki, surowe warzywa i owoce oraz nasiona roślin strączkowych. Błonnika jednak się nie wyklucza. Dieta lekkostrawna powinna dostarczać co najmniej 25 g błonnika na dobę (po 65. roku życia – 20 g), czyli tyle, ile Normy żywienia przyjmują jako wystarczające spożycie dla dorosłych. Jego źródłem mają być młode warzywa, dojrzałe owoce, jasne pieczywo i drobne kasze. Tak podają NCEŻ (2024), e-book Diety NFZ (2025) i Normy żywienia dla populacji Polski (2024).
Wypijaj co najmniej 1,5–2 litry płynów dziennie, nie licząc wody zawartej w potrawach – niegazowaną wodę, słaby napar z herbaty, napary ziołowe i kompoty. Soki owocowe i nektary są na liście napojów niezalecanych (NCEŻ 2023, e-book Diety NFZ).
Co jeść na diecie lekkostrawnej – produkty zalecane
Lekkostrawne jedzenie to produkty, które łatwo się trawią, nie powodują wzdęć i nie drażnią błony śluzowej przewodu pokarmowego. Na diecie lekkostrawnej wybierasz produkty gotowane zamiast surowych, bez skórki i pestek, o delikatnej konsystencji.
Lista produktów lekkostrawnych w tabeli opiera się na zaleceniach NCEŻ (2023) i e-booku Diety NFZ (2025).
| Kategoria | Dozwolone | Niezalecane |
|---|---|---|
| Pieczywo i zboża | Białe pszenne, suchary, bułki kajzerki, kasza manna, kasza kuskus, drobna kasza jaglana, drobna kasza jęczmienna, biały ryż, makaron jasny, płatki owsiane błyskawiczne | Razowe, pełnoziarniste, żytnie, gruboziarniste kasze (gryczana, pęczak, bulgur), brązowy ryż, płatki owsiane górskie i pełnoziarniste |
| Mięso i drób | Kurczak bez skóry, indyk bez skóry, cielęcina, królik; w umiarkowanych ilościach polędwica wołowa i chuda wieprzowina (schab środkowy, polędwiczki) – gotowane lub pieczone bez tłuszczu | Tłuste mięsa (żeberka, karkówka, golonka), baranina, kaczka, gęś, mięsa smażone i wędzone, pasztety, parówki, kiełbasy |
| Ryby | Dorsz, mintaj, sola, pstrąg, sandacz, morszczuk; łosoś i makrela, jeśli są dobrze tolerowane (gotowane na parze lub pieczone w folii) | Śledzie w oleju, ryby smażone, wędzone i w panierce, konserwy rybne |
| Jajka | Na miękko, gotowane w koszulce, jajecznica na parze, omlet smażony bez tłuszczu | Na twardo, smażone na dużej ilości tłuszczu (masło, boczek, smalec), z majonezem |
| Nabiał | Jogurt naturalny, kefir, twaróg chudy i półtłusty, mleko 1,5–2%, maślanka, skyr (do 2% tłuszczu) | Śmietana, sery żółte i topione, mleko tłuste, jogurty i serki o zawartości tłuszczu powyżej 2% oraz owocowe z dodatkiem cukru |
| Warzywa | Marchewka, ziemniaki, dynia, cukinia, szpinak, buraki, seler korzeniowy, korzeń pietruszki, młoda fasolka szparagowa, brokuł (obrane, gotowane, duszone lub w formie puree); na surowo pomidor bez skórki i sałata zielona | Kapusta, kalafior, brukselka, cebula, por, czosnek, papryka ze skórką, ogórek surowy, rzodkiewka, grzyby, nasiona roślin strączkowych |
| Owoce | Banan dojrzały, jabłko pieczone lub gotowane, brzoskwinia, morela, melon, jagody, borówki (dojrzałe; obrane, przetarte albo ugotowane) | Cytrusy, winogrona, śliwki, wiśnie, owoce z drobnymi pestkami (maliny, figi, truskawki), owoce suszone, surowe jabłka ze skórką |
| Tłuszcze | Masło (w niewielkiej ilości, na zimno), oliwa z oliwek i olej rzepakowy (jako dodatek do gotowych potraw) | Smalec, słonina, tłuszcz do smażenia, margaryny twarde |
| Napoje | Niegazowana woda, słaby napar z herbaty, napary ziołowe i owocowe, kawa zbożowa lub bezkofeinowa, kompoty | Alkohol, kawa naturalna, mocna herbata, woda i napoje gazowane, soki owocowe i nektary, napoje słodzone |
| Przyprawy | Suszone zioła (natka pietruszki, koperek), cynamon, sok z cytryny | Sól, pieprz, chili, ostra papryka, ocet, musztarda, chrzan, kostki rosołowe, mieszanki przypraw z dużą ilością soli |
Sól ograniczaj – smak potraw lepiej podkreślać ziołami. Aktualne zalecenia NCEŻ z 2023 r. wymieniają łososia i makrelę wśród ryb zalecanych, a starsze materiały NCEŻ (2022) i IŻŻ (2011) dopuszczają ryby tłuste w ograniczonej ilości, jeśli są dobrze tolerowane. Zalecenia NCEŻ z 2023 r. zaliczają kalafior do warzyw niezalecanych, a obrany i ugotowany brokuł – do zalecanych; zalecenia z 2022 r. dopuszczały oba w ograniczonych ilościach.
Warzywa lekkostrawne to przede wszystkim obrane i ugotowane marchew, dynia, cukinia, burak i korzeń pietruszki oraz ugotowany szpinak. Owoce lekkostrawne to dojrzałe, obrane owoce bez pestek – banan, brzoskwinia, morela, melon – oraz jabłka pieczone lub gotowane.
Jak sprawdzić, czy produkt jest lekkostrawny?
Produkt jest zwykle lekkostrawny, gdy ma mało tłuszczu, niewiele błonnika (jasne pieczywo i drobne kasze zamiast pełnoziarnistych), nie ma skórki ani drobnych pestek, nie wzdyma i nie jest ostry, a do tego został ugotowany, uduszony bez obsmażania albo upieczony w folii. Nabiał wybieraj do 2% tłuszczu. O ostatecznym werdykcie decyduje tolerancja – NCEŻ zaznacza, że produkt z listy niezalecanych, który dobrze tolerujesz i który jest wartościowy, może zostać w diecie.
| Produkt | Lekkostrawny? | Uwagi |
|---|---|---|
| Banan | tak | dojrzały, obrany |
| Jajko na miękko, w koszulce, jajecznica na parze | tak | – |
| Jajko na twardo | nie | starsze zalecenia NCEŻ (2022) je dopuszczały |
| Jajecznica na maśle, boczku lub smalcu | nie | chodzi o dużą ilość tłuszczu |
| Mleko | tak | do 2% tłuszczu; pełnotłuste – nie |
| Płatki owsiane | błyskawiczne – tak | górskie i pełnoziarniste – nie |
| Szpinak | tak | gotowany |
| Pomidor | tak | bez skórki, także na surowo |
| Skyr, kefir, jogurt naturalny | tak | do 2% tłuszczu |
| Mozzarella | tak | w wersji light |
| Ser żółty | nie | NCEŻ (2022) dopuszczał odmianę o obniżonej zawartości tłuszczu |
| Oliwa z oliwek | tak | jako dodatek do gotowej potrawy |
| Chuda wołowina | tak | w umiarkowanych ilościach |
| Natka pietruszki (suszona) | tak | na liście przypraw zalecanych |
| Parówki | nie | – |
| Kasza gryczana | nie | kasza manna, jaglana i kuskus – tak |
| Grzyby, w tym pieczarki | nie | – |
| Truskawki | nie | drobne pestki |
Listy NCEŻ i Diet NFZ nie wymieniają oliwek, kiwi, awokado ani świeżej natki. Takie produkty oceniasz według kryteriów powyżej i własnej tolerancji. O poszczególnych produktach piszemy też na blogu, m.in. o oliwkach czarnych.
Czego unikać na diecie lekkostrawnej
Dieta lekkostrawna wyklucza przede wszystkim produkty, które długo zalegają w żołądku, podrażniają błonę śluzową lub powodują wzdęcia. Produkty zakazane na diecie lekkostrawnej to najczęściej:
- Potrawy smażone na tłuszczu – zwłaszcza w głębokim tłuszczu (frytki, kotlety panierowane, ryby w panierce)
- Produkty wędzone i peklowane oraz tłuste wędliny – kiełbasy, salami, boczek, ryby wędzone, śledzie w oleju
- Tłuste mięsa – żeberka, karkówka, golonka, baranina, kaczka, gęś
- Warzywa wzdymające – kapusta, fasola, groch, bób, cebula, czosnek
- Ostre przyprawy – pieprz, chili, ocet, musztarda
- Alkohol – zalecenia NCEŻ i Diet NFZ każą go wyeliminować
- Produkty wysokoprzetworzone – fast food, dania instant, konserwy z dużą ilością soli
- Soki owocowe, nektary i napoje gazowane
Przykładowy jadłospis lekkostrawny na 1 dzień
Poniższy jadłospis to propozycja edukacyjna. Indywidualny plan diety lekkostrawnej ułóż z dietetykiem lub lekarzem – tak, by uwzględniał jednostkę chorobową i tolerancję pokarmów.
- Śniadanie: Kasza manna na mleku 1,5% z plasterkowanym bananem (bez skórki)
- Drugie śniadanie: Jogurt naturalny z sucharkami
- Obiad: Gotowana pierś z indyka (bez skóry), biały ryż, puree z marchewki i pietruszki na parze, rosół warzywny
- Podwieczorek: Pieczone jabłko bez skórki
- Kolacja: Twaróg chudy z pieczywem pszennym i pomidorem bez skórki
Napoje przez cały dzień: niegazowana woda mineralna (min. 1,5 l), słaba herbata, kompot.
Jak skomponować lekkostrawny obiad i kolację?
Lekkostrawny obiad powinien być pełnym posiłkiem – NCEŻ zaleca, by zawierał źródło białka, węglowodanów, niewielki dodatek tłuszczu roślinnego na zimno oraz warzywa w dobrze tolerowanej formie. W praktyce to chude mięso lub ryba – gotowane, duszone bez obsmażania albo pieczone w folii. Do tego drobna kasza, biały ryż, jasny makaron lub ziemniaki gotowane oraz warzywa ugotowane do miękkości.
Przykłady dań z materiałów NCEŻ i Diet NFZ to pulpety z indyka gotowane w bulionie warzywnym z drobną kaszą jęczmienną oraz dorsz duszony z marchwią i ryżem. Sprawdzą się też pieczony dorsz z ziemniakami i startą marchewką z jabłkiem, makaron z sosem z mielonej piersi kurczaka i pomidorów oraz pierogi z wody z chudym mięsem lub twarogiem.
Zupa lekkostrawna to zupa na słabym wywarze warzywnym albo z chudego mięsa, bez zasmażki i śmietany – np. krem z marchewki lub cukinii, krupnik z drobną kaszą, barszcz, pomidorowa czy ziemniaczana. Kapuśniak, grochówka, fasolowa, zupa ogórkowa, zupy w proszku i na kostkach rosołowych nie pasują do tej diety (NCEŻ 2022 i 2023, IŻŻ 2011).
Kolację zjedz 2–3 godziny przed snem. Przykłady z zaleceń NCEŻ i e-booka Diety NFZ to kasza kuskus z pieczoną cukinią i dynią oraz mozzarellą light albo pieczony naleśnik z jabłkiem i twarożkiem. Na szybko sprawdzą się kanapki z jasnego pieczywa z chudą wędliną drobiową i pomidorem bez skórki.
Jadłospis lekkostrawny na 7 dni
To przykładowy jadłospis z produktów zalecanych przez NCEŻ i Diety NFZ. Nie zastępuje planu ustalonego z lekarzem lub dietetykiem – zalecenia różnią się zależnie od choroby i tolerancji.
| Dzień | Śniadanie | Drugie śniadanie | Obiad | Podwieczorek | Kolacja |
|---|---|---|---|---|---|
| Poniedziałek | Kasza manna na mleku z bananem | Jogurt naturalny z sucharkami | Krem z marchewki; gotowana pierś z indyka, biały ryż, gotowana cukinia | Pieczone jabłko | Twaróg chudy z pieczywem pszennym i pomidorem bez skórki |
| Wtorek | Jajko na miękko, bułka pszenna z niewielką ilością masła, pomidor bez skórki | Kefir, banan | Pulpety z indyka w bulionie warzywnym, drobna kasza jęczmienna, gotowana marchew | Kisiel | Kasza kuskus z pieczoną cukinią i dynią, oliwa z oliwek |
| Środa | Owsianka z płatków owsianych błyskawicznych na mleku z przecierem z borówek | Skyr z przecierem z brzoskwini | Dorsz duszony z marchwią, biały ryż | Budyń bez cukru | Jajecznica na parze, pieczywo pszenne, sałata zielona |
| Czwartek | Płatki ryżowe na mleku z morelą bez skórki | Maślanka, sucharki | Krupnik z kaszą jaglaną; cielęcina duszona bez obsmażania, ziemniaki gotowane, gotowany burak | Gotowane jabłko | Pieczywo pszenne z twarogiem półtłustym i koperkiem, starta marchew z jabłkiem |
| Piątek | Jajko w koszulce, bułka pszenna, pomidor bez skórki | Jogurt naturalny z przecierem z jagód | Pieczony dorsz, ziemniaki gotowane, starta marchewka z jabłkiem | Melon | Kasza jaglana z pieczonym jabłkiem |
| Sobota | Kasza jaglana na mleku z obraną brzoskwinią | Maślanka, banan | Krem z cukinii; jasny makaron z sosem z mielonej piersi kurczaka i pomidorów bez skórki | Kompot, sucharki | Twarożek z pomidorem bez skórki i koperkiem, bułka pszenna |
| Niedziela | Jajko na miękko, pieczywo pszenne, sałata zielona | Skyr z bananem | Łosoś pieczony w folii (jeśli dobrze go tolerujesz), biały ryż, gotowana młoda fasolka szparagowa | Pieczone jabłko z cynamonem | Kasza kuskus z gotowanym szpinakiem i oliwą z oliwek |
Przepisy na śniadania, obiady, zupy, podwieczorki i kolacje znajdziesz w e-booku Diety NFZ „Dieta lekkostrawna”.
Najczęściej zadawane pytania o dietę lekkostrawną
Co można jeść na diecie lekkostrawnej?
Na diecie lekkostrawnej można jeść białe pieczywo pszenne, drobne kasze (manna, kuskus, jaglana), biały ryż, chude mięso (drób bez skóry, cielęcina) i ryby (dorsz, mintaj, sola, pstrąg). Możesz też jeść gotowane warzywa (marchewka, ziemniaki, dynia), jogurt naturalny, kefir, twaróg chudy oraz dojrzałe owoce bez skórki (banan, pieczone jabłko, brzoskwinia). Liczy się też sposób przygotowania – gotowanie w wodzie lub na parze, duszenie bez obsmażania i pieczenie w folii zamiast smażenia na tłuszczu. Produkt spoza tej listy ocenisz po zawartości tłuszczu i błonnika, skórce i pestkach oraz sposobie obróbki (NCEŻ 2023, e-book Diety NFZ).
Co jeść na chory żołądek i jelita?
Przy chorobach żołądka i jelit, w których lekarz zalecił dietę lekkostrawną (np. choroba wrzodowa, zapalenie błony śluzowej żołądka), sprawdzają się gotowana kasza manna, sucharki, rosół warzywny, gotowane warzywa (marchewka, ziemniaki), chude gotowane mięso lub ryba, jogurt naturalny i kefir. Unikaj potraw smażonych, tłustych, ostrych i wzdymających. Jedz 5–6 mniejszych posiłków co 2–3 godziny. Żywienie przy refluksie i przy zespole jelita nadwrażliwego opisujemy osobno – w artykułach o diecie refluksowej i diecie low FODMAP.
Ile dni stosować dietę lekkostrawną?
Czas stosowania diety lekkostrawnej ustala lekarz lub dietetyk, bo zależy on od choroby i stanu zdrowia. Oficjalne zalecenia nie podają jednej liczby dni. Jadłospis rozszerza się stopniowo, pod kontrolą specjalisty. Nie stosuj diety lekkostrawnej długoterminowo bez konsultacji lekarskiej. Zasady po zabiegu opisujemy niżej, w odpowiedzi na pytanie o dietę lekkostrawną po operacji.
Co jeść na śniadanie na diecie lekkostrawnej?
Na śniadanie na diecie lekkostrawnej sprawdzają się kasza manna na mleku 1,5% z bananem albo owsianka z płatków owsianych błyskawicznych na mleku z pieczonym jabłkiem. Pasują też jajko na miękko lub jajecznica na parze z jasnym pieczywem pszennym oraz twarożek z pomidorem bez skórki. Inne zestawy to jogurt naturalny lub skyr z dojrzałym bananem i sucharkami albo kasza jaglana na mleku z obraną brzoskwinią. Jajecznica na dużej ilości masła, na boczku lub smalcu i jajko na twardo nie pasują do tej diety. Unikaj ciężkich, tłustych produktów i smażenia już rano.
Co zjeść na obiad na diecie lekkostrawnej?
Na obiad wybierz chude mięso bez skóry (kurczak, indyk, cielęcina, królik) albo rybę (dorsz, mintaj, sola, pstrąg) – ugotowane, uduszone bez obsmażania lub upieczone w folii. Do tego drobna kasza, biały ryż, jasny makaron albo ziemniaki gotowane i warzywa ugotowane do miękkości, np. marchew, cukinia, dynia czy burak. Obiad możesz zacząć od zupy na słabym wywarze warzywnym. Unikaj panierki, smażenia na tłuszczu i zup z zasmażką (NCEŻ, e-book Diety NFZ).
Jakie jedzenie jest najbardziej lekkostrawne?
Oficjalne zalecenia nie podają rankingu. Na listach produktów zalecanych NCEŻ i Diet NFZ są m.in. kleiki i zupy krem na słabym wywarze oraz drobne kasze i biały ryż ugotowane do miękkości. Są tam też obrane i ugotowane warzywa, przecierane owoce bez skórki i pestek, jajka na miękko, chude mięso i ryby gotowane na parze oraz nabiał do 2% tłuszczu. Rozdrobnienie i przecieranie przez sito dodatkowo poprawiają tolerancję.
Dieta lekkostrawna po operacji – kiedy i jak długo ją stosować?
Po operacji dietę lekkostrawną stosuje się wtedy, gdy zaleci ją lekarz – nie każdy zabieg tego wymaga. Czas jej stosowania i kolejność rozszerzania jadłospisu ustala lekarz lub dietetyk, bo zależą od rodzaju operacji i stanu zdrowia. Ogólna zasada z zaleceń NCEŻ mówi, że produkty pełnoziarniste oraz surowe warzywa i owoce wprowadza się stopniowo, w niewielkich ilościach, obserwując reakcję organizmu.
Czy na diecie lekkostrawnej można jeść jajka?
Tak. Zalecane są jajka gotowane na miękko, w koszulce, jajecznica na parze i omlet usmażony bez tłuszczu lub na niewielkiej jego ilości. Niezalecane są jajka na twardo, jajecznica na dużej ilości masła, na boczku lub smalcu oraz jajka z majonezem – tak podają zalecenia NCEŻ (2023) i e-book Diety NFZ.
Źródła
- Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NIZP PZH-PIB). Dieta lekkostrawna – zalecenia żywieniowe. Wersja 28.11.2023. ncez.pzh.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NIZP PZH-PIB). Produkty zalecane i przeciwwskazane w diecie lekkostrawnej. 22.03.2022. ncez.pzh.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- Kaczorek M. Smacznie i lekkostrawnie – jak podejść do diety lekkostrawnej? Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, 15.10.2024. ncez.pzh.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- Narodowy Fundusz Zdrowia, Diety NFZ, we współpracy z NIZP PZH-PIB. Dieta lekkostrawna (e-book). 2025. diety.nfz.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- pacjent.gov.pl (NFZ). Na czym polega dieta lekkostrawna. Zmodyfikowano 3.03.2026. pacjent.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- Rychlik E., Stoś K., Woźniak A., Mojska H. (red.). Normy żywienia dla populacji Polski. NIZP PZH-PIB, Warszawa 2024. pzh.gov.pl (dostęp 26.09.2026).
- Jarosz M. (red.). Zasady prawidłowego żywienia chorych w szpitalach. Instytut Żywności i Żywienia, Warszawa 2011 (ISBN 978-83-86060-79-5).
- Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NIZP PZH-PIB). Dieta low FODMAP – zalecenia. 2026. ncez.pzh.gov.pl (dostęp 26.09.2026).